Melkkliergezwel hond
Inleiding
Melkkliergezwellen zijn de meest voorkomende soort van gezwellen bij de
hond. Ze kunnen zowel goed- als kwaadaardig zijn. Bij oudere teven
voelen we knobbeltjes onder de buik in de buurt van de tepels.
Voorkomen
De aandoening komt uitsluitend bij teven voor. De dieren zijn vaak van
middelbare leeftijd (+/- 7 jaar) als de eerste knobbeltjes ontstaan.
Honden die jong gesteriliseerd zijn, dat wil zeggen voor de vijfde
loopsheid, lopen veel minder risico. Dieren die veel met antiloopsheid
preparaten (prikpil bijvoorbeeld) behandeld zijn hebben meer kans op
problemen.
Oorzaak
De oorzaak is, zoals bij ieder gezwel, een ontsporing van de normale
celgroei. De groei van cellen wordt door het lichaam strak in de hand
gehouden. Er mogen er niet te veel of te weinig zijn. Bij tumoren gaat
de groei ongeremd door met alle gevolgen hiervan.
Dat hormonen bij het ontstaan van melkliergezwellen een belangrijke rol
spelen blijkt uit het feit dat jong gesteriliseerde teven bijna nooit
gezwellen krijgen, terwijl niet gesteriliseerde dieren vaak tumoren
ontwikkelen. Het geven van extra hormonen (antiloopsheidmiddelen) doet
het risico toenemen.
Diagnose
Het is niet zo moeilijk om vast te stellen of een dier gezwellen in de
melkklieren heeft. Onder de buik zijn dan in de buurt van de tepels
onderhuidse knobbels voelbaar. Het is helaas niet mogelijk om aan de
buitenkant te zien of een knobbel goed- of kwaadaardig is.
Bij het onderzoek letten we op de grootte, plaats, aantal en
verplaatsbaarheid van de knobbels.
Het is mogelijk om door het wegnemen en laten onderzoeken van een
stukje weefsel vast te stellen om wat voor soort gezwel het gaat.
Echter meestal zullen we adviseren om gelijk het gezwel weg te nemen, want
ook goedaardige tumoren kunnen later nog gaan ontaarden.
Behandeling
Meestal zal de behandeling bestaan uit het operatief verwijderen van de tumor(en)
Ook zijn eventueel chemokuren een optie.
Helaas is het niet mogelijk om met zekerheid vast te stellen dat er
geen uitzaaiingen zijn. In een vroeg stadium zijn ze zo klein dat ze
niet op te sporen zijn. In een later stadium zijn eventueel knobbeltjes
te voelen of op een röntgenfoto te zien.
Zijn er geen uitzaaiingen te vinden die onbehandelbaar zijn en spoedig
tot verdere complicaties zullen leiden, dan is een behandeling zinvol. Zeker
bij kwaadaardige tumoren geldt dat hoe eerder ze weggehaald worden, des
te groter de kans op genezing is. Het is een fabeltje dat gezwellen
harder gaan groeien als er aan geopereerd wordt en dat je ze daarom
beter kunt laten zitten.
Bij de operatie worden de tumoren met omringend weefsel ruim weggenomen
om zeker te zijn dat al het afwijkende weefsel verwijderd is.
Om eventuele uitzaaiingen te verwijderen kan eventueel worden besloten tot verwijdering
van meerdere of alle melkklierpakketten. Bij de meeste dieren is het
technisch niet mogelijk in een operatie beide kanten te behandelen.
Mocht het toch nodig zijn om beide zijden te verwijderen doen we dit in
twee operaties met minimaal 6 weken tussentijd, zodat de wond eerst kan
genezen.
De operatie wordt bij voorkeur gecombineerd met een sterilisatie.
Zo wordt voorkomen dat de hond later nog een baarmoederontsteking kan
krijgen (een veel voorkomende kwaal bij oudere teven). Bovendien is de
extra stimulans voor de groei van nieuwe tumorhaarden zo weggenomen.
Vooruitzichten
De prognose na behandeling van een teef is afhankelijk van het
soort gezwel dat is weggehaald. Bij een goedaardig gezwel zijn er geen
problemen te verwachten, maar bij kwaadaardige gezwellen is er altijd
kans op aangroei van het gezwel (als het niet geheel verwijderd was)
of uitzaaiingen. Een zinvolle uitspraak over de aard van het gezwel is
alleen mogelijk als het opgestuurd is voor weefselonderzoek.
Uitzaaiingen zijn in een vroeg stadium helaas op geen enkele wijze aan
te tonen. De aanwezigheid hiervan wordt soms pas na maanden duidelijk.
Samenvatting
Konstateert u bij uw hond diktes in de buurt van de tepels, neem dan
kontakt op met uw dierenarts. Als er vroeg wordt ingegegrepen zijn de
kansen op herstel het grootst. In overleg met uw dierenarts kunt u
bepalen wat voor uw dier de beste behandelingsmethode is.
Afwachten heeft geen zin, gezwellen verdwijnen nooit vanzelf.